Kursy kryptowalut – Aktualne notowania z cenami i wykresami

Dla wielu kryptowalut wymienionych powyżej opracowaliśmy również szczegółowe recenzje, z których można dowiedzieć się więcej na ich temat, aby lepiej zrozumieć kwestię inwestowania w te cyfrowe aktywa.

W tym miejscu należy zaznaczyć, że samych kursów kryptowalut nie można uznać za czynnik o decydującym znaczeniu w kwestii inwestycji. Należy wiedzieć, kto stoi za daną kryptowalutą, czy nadal jest rozwijana i czy ma ona jakiekolwiek zastosowania na przyszłość.

Głównym celem większości współczesnych kryptowalut już dawno przestało być stworzenie alternatywnego systemu finansowego, jak miało to miejsce w przypadku Bitcoina.

Obecnie firmy ze świata Web3 emitują nowe tokeny zazwyczaj w celu pokrycia kosztów swojej działalności, zwrotu środków pieniężnych inwestorom, którzy mogą sprzedać tokeny innym użytkownikom, a także tokenizacji swoich projektów. Oznacza to, że posiadacze tokenów uzyskują prawo głosu w projekcie, które wykonują za pośrednictwem organizacji DAO (zdecentralizowanych organizacji autonomicznych).

Tak więc, nawet po więcej niż 15 latach od momentu pojawienia się na rynku, kryptowaluty nadal podążają ścieżką decentralizacji.

Kolejną rzeczą, jaka łączy wszystkie kryptowaluty, jest fakt, że są zapisane na blockchainie (z kilkoma wyjątkami, takimi jak bardzo interesujący projekt Hedera Hashgraph (HBAR).

Technologia blockchaina – zdecentralizowanej rozproszonej bazy danych – z nieskończenie rosnącą liczbą informacji (lub po prostu księga rejestrująca transakcje) jest nierozerwalnie związana z kryptowalutami.

Istnieje wiele opcji inwestowania w kryptowaluty. Bitcoin jest głównie polecany jako magazyn wartości – altcoiny nie mają takich ambicji. Ich wartość zależy między innymi od tego, jak radzi sobie projekt, z którym są powiązane. Na podstawie tego są one następnie dzielone na wiele kategorii.

Informacje na temat podziału kryptowalut na kategorie można znaleźć poniżej.

Kategoryzacja kryptowalut: podstawowy podział

Najpierw przyjrzyjmy się podstawowym zasadom, na podstawie których można klasyfikować kryptowaluty.

Proof of Work (PoW) i Proof of Stake (PoS)

W tym podziale kryptowalut chodzi o mechanizm konsensusu. W przypadku Proof of Work górnicy osiągają konsensus poprzez rozwiązywanie złożonych obliczeń matematycznych.

W przeciwieństwie do tego, jeśli chodzi o mniej energochłonne kryptowaluty oparte na mechanizmie Proof of Stake, w ich przypadku nie ma miejsca wydobywanie. Transakcje nie są weryfikowane przez górników, ale przez walidatorów, którzy przeznaczyli własne monety na stakowanie.

O ile popełnią oszustwo, zostaną ukarani poprzez slashing.

Mechanizm Proof of Stake występuje w różnych modyfikacjach, które następnie otrzymują różne nazwy, np. Delegated Proof of Stake, Proof of History lub Proof of Authority.

• Przykłady kryptowalut opartych na mechanizmie PoW: Bitcoin (BTC), Dogecoin (DOGE), Litecoin (LTC), Monero (XMR)
• Przykłady kryptowalut opartych na mechanizmie PoS: Ethereum (ETH), BNB (BNB), Solana (SOL), Avalanche (AVAX)

Proof of Work czy Proof of Stake? Jakie istnieją rodzaje kopania kryptowalut i osiągania konsensusu?

Monety natywne i tokeny

Moneta natywna (coin) to kryptowaluta, która jest kryptowalutą macierzystą swojego blockchaina, służy do uiszczania opłat transakcyjnych (gas) oraz jako nagroda dla górników lub walidatorów.

Z kolei tokeny to jedynie inteligentne kontrakty utworzone na “obcym” blockchainie, który umożliwia tworzenie tokenów, przy czym dla samego łańcucha bloków nie pełnią one żadnej funkcji.

• Przykłady monet natywnych: Bitcoin (BTC), Ethereum (ETH), BNB (BNB), Litecoin (LTC)
• Przykłady tokenów: Shiba Inu (SHIB), Uniswap (UNI), Chainlink (LINK), Aave (AAVE)

Łańcuchy bloków Layer 0, Layer 1, Layer 2 i sidechainy (łańcuchy boczne)

Najbardziej podstawową jednostką w świecie kryptowalut są blockchainy Layer 1, innymi słowy łańcuchy bloków warstwy 1. Pierwsza warstwa zawiera wszystkie dane i jest też najlepiej zabezpieczona. Zdarza się jednak, że zostaje przeciążona. W szczególności najstarsze blockchainy, takie jak Ethereum, mają niską przepustowość transakcji, co prowadzi do spowolnień w działaniu i wysokich opłat transakcyjnych.

W celu rozwiązania problemu niewystarczającej skalowalności wprowadzono szybsze i tańsze warstwy Layer 2, które przejmują wykonywanie operacji poza warstwą główną, zapisując do niej tylko ich wyniki.

Łańcuchy boczne, w przeciwieństwie do łańcuchów warstwy 2, nie polegają na bezpieczeństwie sieci macierzystej – posiadają własne protokoły konsensusu, a także własnych walidatorów.

Wreszcie, blockchainy warstwy 0 to nazwa nadana infrastrukturze, na której można zbudować lub połączyć wiele blockchainów L1, które są następnie interoperacyjne ze sobą, co oznacza, że mogą się łatwo komunikować, a użytkownicy mogą między nimi łatwo przelewać swoje środki.

• Przykłady blockchainów L0: Polkadot (DOT), Cosmos (ATOM)
• Przykłady blockchainów L1: Bitcoin (BTC), Ethereum (ETH), BNB (BNB), Solana (SOL)
• Przykłady blockchainów L2: Lightning Network (nie ma własnego tokena), Arbitrum (ARB), Optimism (OP), Base (nie ma własnego tokena)
• Przykłady łańcuchów bocznych: RSK Infrastructure Framework (RIF), Polygon (MATIC)

Kategoryzacja kryptowalut: poszczególne rodzaje

Przyjrzyjmy się teraz bliżej temu, jak kryptowaluty są podzielone na różne grupy. Podział ten warto znać również dlatego, że jeśli jedna kryptowaluta z określonej grupy znacząco rośnie, często pociąga za sobą inne kryptowaluty ze swojego sektora.

Kryptowaluty giełd scentralizowanych (CEXs)

Wszystkie największe giełdy kryptowalut na świecie – z wyjątkiem Coinbase – posiadają własne tokeny (giełda Coinbase nie wyemitowała swojego tokena, ale wprowadziła na rynek akcje $COIN).

Kryptowaluty poszczególnych giełd generalnie można uznać za godną zaufania, dobrej jakości inwestycję, która jednak oczywiście nie jest wolna od ryzyka, co pokazał nam upadek giełdy FTX i jej tokena FTX.

Powodów, dla których warto włączyć kryptowaluty z tej grupy do własnego portfela, jest kilka – giełdy oferują ich posiadaczom tańsze opłaty transakcyjne, cashback w przypadku zakupu karty płatniczej giełdy lub udział w pierwszych ofertach nowych kryptowalut – Initial Exchange Offerings (IEOs).

• Przykłady: BNB (BNB), OKB (OKB), Cronos (CRO), Huobi Token (HT), KuCoin Shares (KCS)

Aktualna lista zaufanych i przetestowanych przez nas giełd

Kryptowaluty giełd zdecentralizowanych (DEXs)

Swoje własne kryptowaluty emitują również giełdy o charakterze zdecentralizowanym. W przeciwieństwie do swoich scentralizowanych odpowiedników, chodzi przede wszystkim o tak zwane governance tokens, które służą do tworzenia DAO i pozwalają społeczności uczestniczyć w zdecentralizowanym podejmowaniu decyzji i głosowaniu nad tzw. propozycjami (proposals) – sugestiami dotyczącymi przyszłego kierunku i zmian w projekcie.

Ciekawy jest również sposób, w jaki odbywa się emisja kryptowalut z tej grupy. Często są bowiem “zrzucane” w ramach tzw. airdropów do lojalnych użytkowników, którzy jako pierwsi korzystali z danej DEX.

• Przykłady: Uniswap (UNI), PancakeSwap (CAKE), Loopring (LRC), dydX (DYDX), GMX (GMX)

Kryptowaluty anonimowe

Privacy coins mają na celu pełną anonimowość transakcji i są wielkim cierniem w boku organów podatkowych i regulacyjnych.

Jak niektórzy z was wiedzą, Bitcoin jest tylko pseudo-anonimowy, co oznacza, że chociaż adresy w jego łańcuchu bloków nie są i nie mogą być w żaden sposób powiązane z danymi osobowymi użytkownika (jak ma to miejsce na przykład w przypadku kont bankowych), wszystkie transakcje są na zawsze zapisywane w blockchainie, łańcuch bloków jest publicznie dostępny, a ślad transakcji można łatwo prześledzić.

Jeśli na przykład adres jest powiązany z rachunkiem na giełdzie za pomocą KYC, możliwe jest już ustalenie, do kogo należy.

Jednak twórcy anonimowych kryptowalut napisali kod tak, aby ślad transakcji był nierozpoznawalny i nikt nie mógł dowiedzieć się, skąd lub dokąd wysyłane są środki.

• Przykłady: Monero (XMR), ZCash (ZEC), Dash (DASH), Horizen (ZEN)

Kryptowaluty-memy

Osobliwa grupa inwestycyjna, która stanęła w centrum uwagi społeczności kryptowalutowej w 2021 roku.

Podobnie jak w przypadku akcji memowych, cena kryptowalut memowych nie opiera się na konkretnych fundamentach, ale głównie na szaleństwie w społeczeństwie i propagacji wśród gwiazd. Z pewnością słyszałeś już o miliarderze Elonie Musku i jego tweetach na temat kryptowaluty Dogecoin (DOGE).

Jeśli chodzi o funkcjonalność, kryptowaluty memowe nie mają żadnych zastosowań. Na naszej liście jest ich tylko kilka, a dokładniej takie, które zostały przyjęte przez społeczność kryptowalutową i stały się jej integralną częścią.

Uwaga jednak, poza tymi kilkoma wyjątkami, stworzono tysiące innych tokenów memowych, których cena w ciągu zaledwie kilku tygodni lub miesięcy od ich powstania spadła niemalże do zera.

• Przykłady: Dogecoin (DOGE), Shiba Inu (SHIB), Pepe (PEPE), Floki Inu (FLOKI), HarryPotterObamaSonic10Inu (BITCOIN)

Kryptowaluty-dinozaury

Kryptowaluty-dinozaury to nieco szydercze określenie wczesnych, bardzo starych kryptowalut, które już praktycznie nie są rozwijane, niemniej jednak z jakiegoś powodu utrzymują się na wiodących światowych giełdach i nie popadły w zapomnienie.

Ich cena prawdopodobnie już nigdy nie zazna fazy “price discovery”, w związku z czym kryptowaluty z tej kategorii po prostu nie mają już czym zaskoczyć.

• Przykłady: XRP (XRP), Litecoin (LTC), Stellar (XLM), Dash (DASH), Neo (NEO), DigiByte (DGB)

Oracles

Oracles (po polsku wyrocznie) to usługi służące do przesyłania wiarygodnych i aktualnych informacji zweryfikowanych przez zdecentralizowaną sieć węzłów walidatorów. Oracles dostarczają blockchainowi danych ze świata zewnętrznego, których nie można znaleźć na łańcuchu bloków, takich jak aktualne ceny poszczególnych aktywów.

• Przykłady: Chainlink (LINK), Band Protocol(BAND), iExec RLC (RLC)

Tokeny projektów DeFi

Grupa kryptowalut DeFi obejmuje tokeny wydawane przez protokoły DeFi, za pośrednictwem których użytkownicy mogą uzyskać dostęp np. do stakingu, yield farmingu oraz pożyczek kryptowalut i stablecoinów. Same tokeny zwykle działają w trybie zarządczym (governance tokens).

• Przykłady: Aave (AAVE), Compound (COMP), Curve DAO Token (CRV)

Czym są zdecentralizowane finanse? Czy jest to ekosystem przyszłości?

Tokeny projektów NFT

Jak sama nazwa sugeruje, kryptowaluty z tej grupy będą miały coś wspólnego z tokenami niewymienialnymi (NFT). Kategoria ta obejmuje tokeny z rynków NFT lub platform mintujących.

• Przykłady: Blur (BLUR), Enjin (ENJ), Flow (FLOW)

Non-fungible tokens (NFT): Czym są i jak działają?

Tokeny projektów GameFi

Tokeny związane z grami. Deweloperzy często emitują 2 takie tokeny – jeden służy jako token zarządzania (governance) i jest przeznaczony do inwestowania, a drugi służy jako token użytkowy, więc jest używany w samej grze jako waluta. Niemniej jednak, gracze często otrzymują je “za darmo” jako nagrodę za czas spędzony w grze, a w obiegu jest ich coraz większa ilość, w rezultacie czego podlegają szybkiej dewaluacji przez inflację, a zatem odpowiednie do inwestowania raczej nie są.

• Przykłady: Axie Infinity Shards (AXS), Gala Games (GALA), BinaryX (BNX), Illuvium (ILV)

Tokeny projektów ze świata metaverse

Projekty Metaverse budują wirtualne światy, które mają na celu być jak najbardziej zbliżone do świata rzeczywistego. W 2021 roku do wyścigu o metaverse dołączyła spółka Facebook, która na dodatek zmieniła swoją nazwę na Meta. Posunięcie to ogólnie zwiększyło zainteresowanie inwestorów wszystkimi projektami związanymi z metaverse.

• Przykłady: Decentraland (MANA), The Sandbox (SAND), Somnium Space (CUBE)

Tokeny projektów AI

Trend tokenów emitowanych przez projekty związane z sztuczną inteligencją (AI) zalał rynek kryptowalut na początku 2023 r. ze względu na rozprzestrzenianie się narzędzi AI, takich jak ChatGPT lub Lensa AI oraz inwestycje głównych graczy technologicznych w ten sektor.

• Przykłady: The Graph (GRT), SingularityNET (AGIX), Render Token (RNDR), Fetch.ai (FET)

Tokeny portfeli kryptowalutowych

Również portfele kryptowalutowe emitują własne tokeny. Nie chodzi o portfele sprzętowe, takie jak Ledger czy Trezor, a raczej o portfele mobilne i przeglądarkowe.

Tokeny z tej grupy są najczęściej wykorzystywane do zarządzania i dają pewne korzyści w aplikacji mobilnej, za pośrednictwem której uzyskuje się dostęp do portfela.

• Przykłady: Trust Wallet Token (TWT), SafePal (SFP), Frontier (FRONT)

Portfele kryptowalutowe. Jak wybrać odpowiedni? Pełne porównanie.

Tokeny usług przechowywania danych

Podobnie jak istnieją scentralizowane rozwiązania chmurowe, takie jak Google Cloud czy Amazon Web Services, tak też istnieją ich zdecentralizowani konkurenci, oferujący zdecentralizowane przechowywanie danych.

• Przykłady: Filecoin (FIL), Storj (STORJ), Arweave (AR)

Tokeny kibica

Tokeny kibica (fan tokens) zapewniają posiadaczom różne korzyści związane z ich ulubionym klubem sportowym. Mówiąc dokładniej, fani, którzy kupują tokeny, otrzymują prawo głosu, zniżki na towary klubowe oraz możliwość wzięcia udziału w konkursach i wygrania ciekawych nagród.

Na tokenach kibica można również spekulować przed ważnymi wydarzeniami sportowymi. Ich emitentem jest firma Socios i mają one własną aplikację, giełdę i łańcuch bloków z natywną kryptowalutą Chiliz (CHZ).

• Przykłady: Manchester City (CITY), Paris Saint-Germain (PSG), FC Barcelona (BAR)

Stablecoiny

Stable+coin. Stabilna moneta. Stablecoiny to kryptowaluty, których wartość jest powiązana z określoną walutą fiducjarną (najczęściej 1 USD).

Aby można było im zaufać, muszą być zabezpieczone pieniędzmi lub instrumentami rynku finansowego, a także muszą być wymienialne na pieniądze w dowolnym momencie. Są one emitowane przez regulowane firmy, przy czym emitentem USDT jest Tether, BUSD Paxos, a USDC Circle.

Ze względu na fakt, że stablecoiny są emitowane centralnie, ich emitenci mogą je zamrozić w dowolnym momencie i odebrać każdemu użytkownikowi – na przykład za nakazem organów rządowych.

Przeciwieństwem scentralizowanych stablecoinów są stablecoiny algorytmiczne, które jednak straciły zaufanie społeczności w rezultacie upadku największego z nich, UST, a obecnie nie są wykorzystywane do handlu na głównych giełdach kryptowalut.

• Przykłady: Tether (USDT), Binance USD (BUSD), USD Coin (USDC), Dai (DAI)

Tokeny opakowane (wrapped)

Czy wiesz, że niektóre kryptowaluty można “zapakować”, uzyskując w ten sposób ich wersję opakowaną (wrapped) w stosunku 1:1? Pytasz, niby dlaczego miałbyś to robić? Na przykład dlatego, że chcesz pomnożyć swoje bitcoiny lub BNB w jednym z protokołów DeFi na Ethereum. Aby to zrobić, przesyłasz swoje kryptowaluty do DeFi, wymieniając je na ich opakowane wersje.

Należy jednak pamiętać, że tokeny opakowane nie mają nic wspólnego z “oryginalnymi” bitcoinami i BNB. Są to jedynie tokeny ERC-20 powiązane z ceną tych kryptowalut. I, co najważniejsze – między ich cenami może wystąpić rozbieżność.

• Przykłady: Wrapped Bitcoin (WBTC), Wrapped Ether (WETH), Wrapped BNB (WBNB)

Kilka słów na zakończenie

Według najróżniejszych agregatorów danych w chwili obecnej istnieje ponad 20 000 kryptowalut. Większość z nich została stworzona tylko po to, by wyłudzić pieniądze od tych, którzy je kupują.

Dlatego też, o ile nie masz doświadczenia w wyborze kryptowalut, powinieneś unikać zakupów na zdecentralizowanych giełdach i inwestować tylko w aktywa notowane na sprawdzonych giełdach o charakterze scentralizowanym, takie jak Binance, Coinbase itp. Można też skorzystać z jednego z polskich kantorów – Egera lub Zonda.

Liczba kryptowalut, którymi obraca się na tych giełdach, sięga tylko setek, a inwestowanie w nie jest znacznie bezpieczniejsze.

Jeśli chcesz postawić na przyszłość rynku kryptowalut jako całości, najlepszą opcją jest zbudowanie zdywersyfikowanego portfela kryptowalut. Największą część takiego portfela powinny stanowić kryptowaluty o dużej kapitalizacji rynkowej, takie jak BTC, ETH i BNB, przy czym portfel powinien również zawierać obszerny koszyk mniejszych kryptowalut ze wszystkich możliwych obszarów i sektorów wymienionych powyżej.

Nie wszystkie kryptowaluty można jednak podzielić na kategorie. Niektóre są tak wyjątkowe, że nie można ich włączyć w żadną z wyżej wymienionych grup. Dla przykładu, VeChain (VET) pochodzi od firmy próbującej rozwiązać problemy związane z łańcuchem dostaw.

Z kolei kryptowaluty Theta (THETA) i TFuel (TFUEL) zasilają zdecentralizowaną platformę do streamowania, a na przykład Basic Attention Token (BAT) to anonimowy token przeglądarki, który nagradza użytkowników za umożliwienie wyświetlania reklam.